Hoe geurtherapie reactieve honden helpt zich weer veilig te voelen

Heb jij ook een witje, herder of een hond die altijd alert en opgewonden is als hij of zij naar buiten gaat? Hun zenuwstelsel lijkt altijd geactiveerd, je hond staat altijd aan en is bijna altijd waakzaam en op zijn hoede. En je hebt waarschijnlijk ook al van alles geprobeerd om het gedrag van je hond te veranderen.

Maar geef niet op en lees deze blog verder, ik ga je een oplossingsrichting geven die veel reactieve honden helpt en wel op een manier die met niets anders te vergelijken is.

Geurtherapie.

Niet als trainingsoefening, trucje of spelletje. Maar als hulpmiddel voor het reguleren van het zenuwstelsel, het vergroten van zelfvertrouwen en om honden die chronisch gestrest zijn eindelijk een gevoel van veiligheid te geven.

Geurtraining is zo effectief voor reactieve honden door de veranderingen die optreden in hun hersenen en hun lichaam wanneer ze met een geur in aanraking komen. Je kunt het ook gebruiken om je hond te helpen herstellen.

Wat heeft jouw reactieve hond echt nodig?

Een hond die reactie gedrag vertoont is niet slecht of vals. Hij probeert jou niet dwars te zitten, of dominant, koppig of agressief te zijn.

Het zijn honden waarvan hun zenuwstelsel in een staat van chronische overactivatie verkeert. Chronische stress en acute stress hebben een fundamenteel ander effect op het lichaam en het gedrag van je hond. Chronische stress verandert de hersenen en die veranderingen verklaren precies waarom vooruitgang vaak zo wisselvallig is, waarom een kleine prikkel op een drukke dag je vooruitgang ongedaan kan maken, en waarom de hond op woensdag een andere hond rustig negeert maar 2 dagen later helemaal uit z'n dak gaat

Hun stressreactie is constant actief. Ze leven in overlevingsmodus. Hun cortisolspiegel is verhoogd. Hun sympathische zenuwstelsel (vecht-of-vluchtreactie) neemt de overhand. Hun parasympathische zenuwstelsel (rust en vertering) komt nauwelijks aan bod.

Reactiviteit duidt op een ontregeld zenuwstelsel dat hulp nodig heeft om tot rust te komen.

En dat is waar de meeste traditionele benaderingen van reactiviteit tekortschieten. Ze richten zich op gedragsaanpassing, op het aanleren van een andere reactie aan de hond. Maar je kunt geen nieuwe gedragingen toevoegen aan een zenuwstelsel dat al in een crisis verkeert.

Eerst moet het zenuwstelsel tot rust komen. Pas dan kan er echt geleerd worden.

En daarbij komt de magie van geur van pas....

De magie van geur

Honden ervaren de wereld voornamelijk via geur, zie ook mijn blog hierover https://www.dogcases.nl/post/leer-het-gedrag-van-je-hond-beter-begrijpen-en-kijk-eens-door-de-neus-van-je-hond

Hun reukvermogen is 10.000 tot 100.000 keer gevoeliger dan dat van ons. Ze hebben tot wel 300 miljoen reukreceptoren en het deel van hun hersenen dat is gewijd aan het analyseren van geuren is, naar verhouding, 40 keer groter dan dat van ons.

Kortom: geur is het voornaamste zintuig van je hond. Het is hoe ze zich oriënteren, informatie vergaren, hun leefwereld beter leren begrijpen en zich in hun omgeving kunnen vertrouwen en gedragen.

Wanneer je hond een geur waarneemt, gebeurt er iets heel belangrijks op neurologisch gebied. Ze komen in het zogenaamde zoeksysteem terecht, een systeem dat hen gelukkig maakt.

Het SEEKING-systeem

Zoals jullie inmiddels wel zullen weten , maar neurowetenschapper Jaak Panksepp identificeerde zeven primaire emotionele systemen bij zoogdieren. Een van de belangrijkste is het SEEKING-systeem (zoeksysteem).

Het SEEKING-systeem is het neurale netwerk dat exploratie, nieuwsgierigheid en onderzoek aanstuurt. Het is geassocieerd met dopamine, anticipatie en de motivatie om met de omgeving in interactie te treden. Maar let op want dit is belangrijk: het SEEKING-systeem is incompatibel met het FEAR-systeem en kan dus niet allebei actief zijn!!

Want wanneer je hond actief op zoek is naar iets en dit onderzoekt aan de hand van geur, worden de neurale paden die verband houden met angst en het detecteren van bedreigingen onderdrukt. Je hond kan niet tegelijkertijd in de zoekmodus en in de angstmodus verkeren. Dus wanneer je hond intensief met zijn of haar neus bezig is (echt actief snuffelen/speuren), dan schakelen de hersenen over naar een modus die focust op onderzoek en beloning, wat de neurale paden van angst en bedreiging onderdrukt. 

Dit komt:

• Door onderdrukking van de amygdala: Wanneer je hond snuffelt, wordt de focus verlegd van de omgeving (potentieel gevaar) naar de geur. Hierdoor wordt het deel van de hersenen dat angst en stress reguleert (de amygdala) minder actief.

• Door de aanmaak van gelukshormonen: Actief snuffelen en speuren stimuleert de afgifte van dopamine en endorfine, neurotransmitters die stress verminderen en een voldaan gevoel geven.

• Er is geen "angst-snuffel" gelijktijdig: Het brein van een hond kan moeilijk tegelijkertijd in een staat van hoge arousal (angst/paniek) en in een staat van geconcentreerd onderzoek zijn. Snuffelen verlaagt de hartslag en brengt de hond in een "rust en verteer" toestand (parasympathisch zenuwstelsel).

• Natuurlijk "kalmerend signaal": Snuffelen is vaak een zelfkalmerend mechanisme. Let er maar eens op maar als je hond een situatie spannend vindt, zal hij of zij vaak zelf gaan snuffelen om het eigen stressniveau te verlagen. 
  

Nuancering:

Hoewel snuffelen helpt om angst te verminderen, kan een hond die al extreem angstig is of in totale paniek raakt, niet meer "omschakelen" naar speuren. Het "onderdrukken" werkt het beste bij lichte tot matige spanning of bij angstige honden die getraind worden om hun focus te verleggen. En geurtraining is geen wondermiddel tegen reactiviteit. Het kan niet gelijk de grootste triggers van je hond wegnemen en ervoor zorgen dat hij of zij zich ineens in alle situaties op zijn of haar gemak voelt. Heb je daar hulp bij nodig, neem eens contact op. Speurwerk is effectief bij uitvallende en overprikkelende honden

Dus door je hond bewust of op commando te laten snuffelen (bijvoorbeeld met hersenwerk of speurspellen), help je hem pro-actief om angst los te laten en positieve hersenpaden te versterken. Daarom is speurwerk zo effectief bij reactieve honden. Het haalt ze uit het angstsysteem en brengt ze in het zoeksysteem.

Wat gebeurt er zoals tijdens snuffelen, zoeken en speuren?

Als je hond begint met speurwerk, gebeuren er verschillende dingen tegelijk:

1. Zenuwstelsel downregulatie

Het snuffelen activeert het parasympathische zenuwstelsel. Langzame, diepe ademhalingen tijdens het snuffelen helpen de hond om van de sympathische (vecht-of-vlucht) reactie naar de parasympathische (rust-en-verteer) reactie te schakelen. Dat is ook de reden waarom diep ademhalen angstige mensen helpt. Het is een directe manier om het zenuwstelsel te reguleren.

Voor een hond met een chronisch overactief zenuwstelsel is alles wat helpt om tot rust te komen goud waard. En snuffelen, zoeken en speurwerk doet dit op een natuurlijke, organische manier, zonder dwang of druk. Zie ook de puzzels en spellen die je binnenshuis kunt gebruiken https://dogcaseswebshop.com/products/hersenwerk-puzzels

2. Focus en betrokkenheid

Wanneer je hond aan het speuren is, is hij of zij volledig geconcentreerd. De aandacht is op de taak gericht. Je hond is aan het werk om de uitdaging op te lossen en gebruikt zijn natuurlijke talenten en vaardigheden. Deze gerichte bezigheid geeft hun hersenen rust van de alertheid en hyperwaakzaamheid.

In plaats van te speuren naar bedreigingen, speuren ze naar geur. In plaats van gevaar te verwachten, kijken ze uit naar de beloning van het vinden van wat ze zoeken. Dat is echt een wereld van verschil!

En deze verschuiving is ingrijpend. Het leert het zenuwstelsel dat er naast potentiële bedreigingen ook andere dingen zijn om zich op te concentreren.

3. Succes en zelfvertrouwen

Honden zijn van nature erg goed in het opsporen van geuren. Ze hoeven niet te leren snuffelen, dat weten ze al. En elke hond kan speuren, ongeacht ras of leeftijd.

Wat je hond nodig heeft, is de mogelijkheid om deze vaardigheid op een gestructureerde manier te gebruiken, waardoor ze door succes zelfvertrouwen opbouwen.

Elke keer dat je hond de persoon of de verborgen traktatie of de geurbron vindt, ervaart hij of zij succes en bouw je zelfvertrouwen op. En zelfvertrouwen is het tegengif voor reactiviteit. Honden die vertrouwen hebben in hun eigen kunnen, die zichzelf vertrouwen en regelmatig succes ervaren, zijn de honden waarvan het zenuwstelsel tot rust kan komen.

4. Emotionele regulatie door middel van zelfbeschikking

Geurtraining geeft je reactieve hond ook iets wat hij of zijn hard nodig heeft: controle over hun leven. Zij zijn namelijk in charge en bepalen waar te zoeken, hoe lang te zoeken en wat ze zoeken. Je hond maakt de keuzes en beslissingen.

Dat herstelt ook het gevoel van controle dat uitvallende en reactieve honden vaak kwijt zijn geraakt.

Want wanneer alles voor je als een bedreiging aanvoelt, wanneer je constant overweldigd bent, wanneer je overprikkelende zenuwstelsel de beslissingen voor je neemt, verlies je je gevoel van controle. Speuren en geurwerk geeft je dat terug en ontstaat er weer ruimte om de relatie met je hond te versterken en het zorgt voor verbinding met je hond. Behoeften van je hond Wanneer heb jij voor het laatst echt bewust stilgestaan ​​bij de vraag of je hond zich echt veilig, verbonden en emotioneel voldaan voelde? En was je volledig aanwezig bij je hond? Niet alleen lichamelijk, maar in echte verbinding. Heb je je hond echt opmerkt. Gereageerd op zijn of haar signalen. En gaf je je hond echt het gevoel dat hij of zij gezien en begrepen wordt.

Als je aan de emotionele behoeften van je hond voldoet, blijft het zenuwstelsel in balans, zonder constant op zijn of haar hoede te zijn voor gevaar. Denk eens aan jezelf, wat er gebeurt als je je emotioneel goed voelt. Je bent kalm en rustig en relaxt. Je kunt helder nadenken. Je voelt je verbonden met de mensen om je heen. Je kunt uitdagingen en tegenslagen aan, zonder in te storten. Je hond heeft precies dezelfde dingen nodig.

Belangrijk is dat het zenuwstelsel van je hond zich meestal veilig voelt.

Het fijne van geurtherapie is dat het niet op druk (uitoefen) is gebaseerd.

Bij de meer traditionele aanpak en trainingen die vaak bij reactieve en uitvallende honden wordt gebruikt wordt er vaak uitgegaan van trainen op de drempelwaarde, met een gecontroleerde blootstelling aan triggers. Maar eigenlijk vraag je daarbij aan je hond om bepaald gedrag uit te voeren terwijl hij of zij al gestrest raakt/is. En heel veel reactieve honden staan ​​al onder grote interne druk door hun ontregelde zenuwstelsel. Het toevoegen van externe druk maakt de situatie alleen maar erger. En door geurtherapie regelmatig toe te passen verminder je juist de druk en het bevordert de betrokkenheid. En nog een groot voordeel, je kunt geurtraining zo'n beetje overal doen: in huis, de tuin, je oprit, een rustig (buitenaf) paadje enz enz. Je kunt het doen zonder prikkels, je kunt het in het tempo dat je hond kiest doen en met zijn of haar vaardigheden en talenten. Je moedigt je hond aan om te doen wat ze van nature (het liefst) doen. En door met je hond samen te werken in plaats bepaald gedrag te vragen, wordt alles gemakkelijker. En al de eerste keer dat je hond zich concentreert op het onderzoeken van een geurspoor, begint het zenuwstelsel te veranderen. Dus wordt je hond gespannen tijdens een wandeling? Stop en doe wat snuffelspelletjes. Is je hond nerveus voor iets in de omgeving? Strooi bijv. wat snoepjes in het gras.

Het ondersteunt direct het zenuwstelsel en bevordert een positieve emotionele toestand. Na verloop van tijd stapelen deze ervaringen zich op, creëren nieuwe neurale verbindingen en leren het zenuwstelsel dat positieve gemoedstoestanden haalbaar zijn.

Hoe begin je?

Begin in de veiligste en minst stressvolle omgeving die er is: meestal is dat je eigen huis. En dan in een kamer waar je hond zich al op zijn gemak voelt.

Spel 1. Strooi het voer of snoepjes van je hond over de vloer en laat hem zoeken en eten. Dit is de eenvoudigste vorm van geurdetectie, waarbij de hond zijn neus gebruikt om voedsel te vinden. Dan, in plaats van snoepjes te strooien, verstop je ze op moeilijkere plekken zoals onder een handdoek, achter een kussen, of in een kartonnen doos, een lege boodschappentas om zo het zoeken uitdagender te maken.

Spel 2: Handdoekrollen

Rol een handdoek losjes op met snoepjes erin. Honden gebruiken hun neus en poten om het voer te vinden. Dit spel vereist probleemoplossend vermogen zonder druk. Sjakie, ons Vlinderhondje geniet ervan om het zelf uit te zoeken. Begin met een losjes opgerolde handdoek en maak het stapje voor stapje wat lastiger door een grote handdoek te gebruiken, of twee handdoeken enz..

Spel 3: Het plastic vormspel

Leg snoepjes in een een plastic verzameltray, zoals bijv gebruikt wordt voor plantjes (vind ze bij tuincentra en bouwmarkten in het voorjaar) en dek deze af met bijv. tennisballen. Je hond moet de ballen "deksels" verwijderen. Dit spel combineert speurwerk met probleemoplossen en vergroot het zelfvertrouwen. Begin met snoepjes in de helft van de vormpjes en varieer daarna.

Spel 4: Dozenspel

Is de postbezorger langs geweest? Zie ook https://www.dogcases.nl/post/maak-de-komst-van-de-postbode-pakketbezorger-leuk-voor-je-hond Vul een kartonnen doos met papier en snoepjes. Laat je hond erin graven. Dit spel laat honden hun natuurlijke gedrag vertonen en is kalmerend. Onze Zwitserse witte herder, Bandhu vond het altijd superleuk om kadootjes uit te pakken en het papier eraf te scheuren en in dozen te snuffelen. Begin simpel en je kunt er ook een "geluidsdoos van maken en het combineren. Geluidsdoos

De geluidsdoos is een effectief spel om zelfvertrouwen bij honden te vergroten en hun gevoeligheid voor geluid te verminderen. Het spel laat honden geluiden maken en beloont ze met snoepjes, wat een positieve associatie creëert.

Stap 1: Open doos

Vul een kartonnen doos met speeltjes en voertjes. Laat de doos open zodat je hond kan snuffelen en de inhoud eruit kan halen. Herhaal indien nodig.

Stap 2: Sluit een flap

Vouw één flap dicht, zodat je hond de flap moet wegduwen om bij de inhoud te komen. Herhaal tot je hond dit zonder aarzeling doet.

Stap 3: Sluit 2 flappen

Sluit twee flappen, zodat je hond beide moet wegduwen. Dit kan meer lawaai maken. Ga terug naar stap 2 als je hond aarzelt.

Stap 4: Sluit de doos

Sluit de hele doos. Als je hond zonder angst de inhoud eruit haalt, ga naar stap 5. Anders, ga terug naar stap 3.

Stap 5: Meer geluiden

Voeg kreukelend papier of plakband toe voor extra geluid. Ga terug naar stap 4 als je hond aarzelt.

Stap 6: Voeg dingen toe

Als je hond zonder problemen de inhoud eruit haalt, voeg extra elementen toe zoals ritselend papier, een speaker met geluiden, of een piepspeeltje. Ben creatief!

Spel 5: Zoek het in de kamer of tuin

Laat je hond even wachten in een andere ruimte. Stop wat snoepjes in een sok of gebruik speeltjes en verstop deze in een andere kamer en laat je hond zoeken. Dit spel bevordert concentratie en uithoudingsvermogen. Begin met opvallende plekken en maak het geleidelijk moeilijker. Verstop de speeltjes eens wat hoger of laat je hond in het donker zoeker.

Hoe geurwerk de herinnering helpt verbeteren Geurtherapie is een teamsport die je hond beloont en waarde toevoegt aan samenwerking met jou. Dit helpt je hond rustiger te worden en biedt een uitlaatklep. Regelmatig creatieve geurspellen spelen zorgt ervoor dat je hond meer en meer op jou let en gemotiveerd is om dichtbij je te blijven.

Betere band en diepere relatie

De band die ontstaat door het bieden van een goede en passende ondersteuning is anders dan de band die ontstaat door training. Die band is dieper. Hij is gebaseerd op vertrouwen en zorgzaamheid in plaats van op gehoorzaamheid.

Geurdetectie meenemen tijdens je wandelingen

Verbeter je geurdetectievaardigheden buitenshuis door creatief geurspelletjes te spelen tijdens wandelingen in diverse omgevingen. Laat je hond ook eens zoeken in je auto, omgevallen bomen, struiken en op verschillende oppervlakken. Elke omgeving, zoals het bos of de achtertuin, biedt unieke uitdagingen. Varieer ook in tijdstippen, zoals 's ochtends of 's avonds. Zorg ervoor dat overal waar je gaat een geurspel plaatsvindt om zelfvertrouwen en waarde voor je hond op te bouwen.

Wat heb je nodig in je geurwerkkit om buitenshuis te trainen? Je hebt niet veel uitrusting nodig om aan de slag te gaan met geurwerktraining. Het enige wat je nodig heeft is een langere lijn/riem en een voorwerp dat je hond graag wil vinden! Dat kan voedsel zijn, een voedselspeeltje zoals een Clam zijn, een motiverend trekspeeltje of een balspeeltje. Je kunt het beste een ​​paar verschillende opties hebben om mee te spelen, zodat je het speeltje kunt gebruiken waarbij jouw hond het meest gedreven is om te volgen en te vinden! Stap 1: Sleep eten/speelgoed over de grond om een ​​geurspoor te maken.

Stap 2: Verberg het lekkers/speelgoed aan het einde van het pad.

Stap 3: Doe eventueel je hond aan de lijn en kijk hoe de neus van je hond de weg wijst.

Stap 4: Beloon je hond met het voer of een (trek)spelletje voor het vinden van de geur. Je kunt bijvoorbeeld een pensstaafje of ander gedroogd hondensnackje met wat geur gebruiken, dit over de grond slepen om een ​​geurspoor achter te laten, het vervolgens in zoiets als een "Bungee Food Bag" stoppen en het aan het einde van het pad verstoppen. Je hond zal dan zijn neus gebruiken om de geur te volgen en het verborgen item te vinden.

Als je hond niet zo gemotiveerd is met lekkers, dan kun je bijv een speeltje van schapenvacht of konijnenbont gebruiken om over de grond te slepen en een geurspoor te maken - en het vervolgens te verbergen zodat je hond de geur ervan kan opsnuiven en het vinden.

En geniet vooral van alle positieve en mooie kwaliteiten en karaktereigenschappen van je hond.      Lees zeker ook de andere blogs over de kracht van complimentjes https://www.dogcases.nl/post/de-kracht-van-complimentjes en https://www.dogcases.nl/post/begin-zelf-met-geurtraining-met-je-hond-of-pup

en  https://www.dogcases.nl/post/geurspelletjes-met-je-hond  En je weet, heb je vragen of hulp nodig bij het gedrag van je hond, je mag altijd vrijblijvend contact opnemen, stuur een berichtje naar info@dogcases.nl en ben je op zoek naar de leukste, beste en lekkerste producten voor je hond, kijk eens op https://www.dogcaseswebshop.com, vooral de speeltjes van PlayScent  met hun geur en smaak zijn superbruikbaar. Veel plezier Kees van Sundert

Erkend en gekwalificeerd gedragstherapeut voor honden bij www.dogcases.nl en onder meer gespecialiseerd in stress bij honden, onzekerheid, angsten zoals vuurwerkangst, verlatingsangst, reactief gedrag binnenshuis, bijv. naar bezoek of buitenshuis naar mensen of andere honden.

Daarnaast professioneel hondenfotograaf bij Inspired by Bandhu Hondenfotografie www.jouwhondopdefoto.nl en voor de allerleukste hondencadeautjes https://dogcaseswebshop.com/